Yarınlar

İktisat, sadece ‘bilimsel’ bir disiplin olarak tarif edildiğinde –ki neo-liberalizmin kapitalist hegemonyaya kattığı en önemli ideolojik silahlardan birisidir bu- iktisadın bilgisi, ait olduğu toplumsal ilişkilerden yani sınıftan ve insandan kopartılır ve onun bilgisine sahip olduğu rivayet edilen bir avuç profesyonelin uzmanlık alanına hapsedilir. Oysa gerçek bunun tam tersidir. Ne bilimsel bir disiplin olarak iktisat, ne de onun bilgisine sahip olduğu iddia edilen aydın, içinde bulunduğu toplumsal ilişkilerden ve tabii ki o ilişkiler içinde biçimlenen mücadelelerden bağımsız bir varoluşa sahip değildir. Başka bir deyişle, iktisat denilen şey egemen olan iktisat kuramından, egemen olan iktisat kuramı da egemen sınıfın iktisadından başka bir şeye tekabül etmez.
Aşağıda başka bir iktisadın, başka bir iktisat kuramının ve tabii ki başka bir toplumsal sınıfın yaşanan krize ilişkin talep ve tedbirleri yer almaktadır*.

Mali alan;
1. Borsa kapatılsın.
2. Sadece kötü bilançolu bankalar değil, bütün bankalar kamusallaştırılsın.
3. Mali sistemle ilgili bütün kayıtlar halka ve emek örgütlerine açılsın.
4. Bankacılık sistemi yurttaşların ve demokratik kitle örgütlerinin kontrolüne açılsın.
5. İş amaçlı olanlar da dâhil olmak üzere bütün borçlanmalara toplumsal ve çevresel kriterler getirilsin.
6. Toplumsal ve çevresel ihtiyaçların karşılanması ve büyüyen bir toplumsal ekonomi yaratılması için alınan borçlarda en düşük faiz oranları uygulansın.
7. Merkez bankalarının; toplumcu, çevreci ve büyüyen bir ekonomiden yana olan kurumlar haline getirilmesini ve halka hesap vermesini sağlayacak olan yasal düzenlemeler yapılsın.

Vergilendirme;
1. Yabancı ülke şirketlerine uygulanan düşük vergi tarifelerine son verilsin sermaye için vergi cennetleri ortadan kaldırılsın.
2. Sıkı ve artan oranlı vergi sistemleri oluşturulsun.
3. Vergi kaçaklarını engellemek için uluslararası vergi sistemi kurulsun.
4. Spekülatif sermaye hareketleri kontrol altına alınsın. Tobin vergisi uygulansın.
5. Kamusallaştırılan banka kârları toplansın ve bu gelirle yurttaş yatırım fonları oluşturulsun.
6. Lüks mallar ile yerel olarak üretilebilen malların ithalatı yasaklansın. Yerel üretim desteklensin.

Kamu Harcamaları ve yatırımları;
1. Askeri harcamalar kısılsın.
2. Kamusallaştırılan banka kârları yoksul kesimlerin ihtiyaçları doğrultusunda kullanılsın.
3. Kamu hizmetlerinin özelleştirilmelerine son verilsin.
4. İstihdamı arttırmak için kamusal sektör genişletilsin ve demokratik kitle örgütleri yönetime katılsın.
5. Temel tüketim mallarının fiyatları kontrol edilsin ve devlet sübvansiyonu uygulansın.
6. Batmış bankaları kurtarmak için değil, asgari gelir ve sosyal güvenliği garanti altına almak için doğrudan hükümet harcamaları yapılsın.
7. Hükümet harcamaları yoluyla herkese sağlık, eğitim, temiz suya erişim, elektrik kullanımı ve barınma hakkı sağlansın.

Uluslararası ticaret ve maliye;
1. Gümrük Birliği anlaşması iptal edilsin. Ulusal gümrük sistemi etkin hale getirilsin.
2. Spekülatif sermayenin, hisse senetlerini daha düşük fiyatla satın almak üzere satışa çıkarması ve bu yolla yüksek kârlar elde etmesi uluslararası ölçekte ve devamlı olarak yasaklansın.
3. Temel gıda maddeleri üzerine spekülasyon yapmak yasaklansın.
4. Azgelişmiş ya da üçüncü dünya ülkelerinin borçları süresiz olarak ertelensin.
5. IMF, Dünya Bankası ve Dünya Ticaret Örgütü lağvedilsin.
6. İhracata dayalı ekonomi modellerinden vazgeçilsin.
7. Serbest ticaret ve ekonomik işbirliği anlaşmaları süresiz olarak ertelensin.
8. Azgelişmiş ülkelere yapılan şartlı yardımlara son verilsin, yardımlar karşılıksız hale getirilsin.

Tarım ve Sanayi;
1. AB’ye uyum kapsamında Türkiye tarımını felç eden düzenlemelere son verilsin.
2. Gıda güvenliğini amaç edinmiş ve kendi kendine yeten bir tarım ekonomisi yaratmak gibi hedefleri olan tarım politikaları geliştirilsin.
3. Toprak reformları uygulansın ve küçük tarım üreticileri desteklensin.
4. Büyük sanayi kuruluşları kamusallaştırılsın.
5. Dolaylı ya da doğrudan, çalışma saatlerinin arttırılması hedefiyle yapılan bütün iş kanunu reformlarına son verilsin.
6. İş güvencesi sağlansın; düşük ücretle işçi çalıştırmak yasa dışı ilan edilsin; işten atılmalar yasaklansın.
7. Eşit işe eşit ücret prensibi hayata geçirilsin; çalışanlar arasında rekabete yol açabilecek bütün düzenlemeler kaldırılsın.

*Yazıda yer verilen talep ve tedbirlerin önemli bir bölümü, “The global cirisis: A historic opportunity for transformation” (Küresel kriz: Dönüşüm için tarihsel bir fırsat) adlı ve http://casinocrash.org adresli web sitesinde bulunan makaleden Türkçeye çevrilerek derlenmiştir.{jcomments on}