Arap dünyasında, ABD ve Suudi Arabistan destekli Bahreyn yönetiminin Şii protestoculara karşı baskıları devam ediyor. Şimdi soru, “Arap baharı”nın uğramadığı ülkelerden olan Bahreyn’de, ABD’nin işbirlikçi yönetimi satıp satmayacağı.

Basra Körfezi’ndeki işbirlikçi monarşilerden birisi olan Bahreyn’de, Şubat ayından bu yana Hamad İsa Bin El Halife iktidarına karşı Şii çoğunluğun protestoları devam ediyor. ABD’nin bölgedeki en önemli üslerinden olan Bahreyn, 5. Filo’ya da ev sahipliği yapıyor.

Ülkedeki gerici iktidar, özellikle son haftalarda, protestolarda ölen yurttaşlarının cenazelerine de vahşice saldırdı. Son örnek, bir protesto sırasında yakın mesafeden başına ateş edilerek öldürülen 14 yaşındaki Ali Cevat’ın cenazesinde yaşandı. Cenazeye katılan 36 yaşındaki Cevat Ahmed, evine atılan gaz bombaları nedeniyle rahatsızlandı. Bahreyn’de yaygın bir şekilde, askeri yönetimin kontrolü altında bulunan hastanelere gidilmeye korkuluyor; çünkü hastanelerde tutuklanma sayısı bir hayli fazla. Ahmed’in de benzer bir akıbete uğramasından korkan ailesi, onu hasteneye götürmedi ve Ahmed yaşamını yitirdi. Şu güne kadar, 8 Bahreynlinin gaz bombasına bağlı hastalıklardan yaşamını yitirdiği belirtiliyor.

ABD ne yapacak?
Global Research’te yer alan makalesinde Bahreyn’in geleceğine değinen Finian Cunningham, ABD için ülkenin önemine dikkat çekiyor. 5. Filo, ABD donanması açısından oldukça önemli. Bu filoda 16 bin asker ve 30 adet gemi bulunuyor. Esas nokta ise, Bahreyn’in bulunduğu Körfez bölgesinin, dünyadaki petrol trafiğinin yüzde 30’unun geçiş alanında olması. ABD, Bahreyn yönetimine yıllık 20 milyon dolarlık silah satıyor.

Bahreyn’deki protestolar başladığından bu yana, ABD El Halife iktidarının arkasında olduğunu çeşitli kereler belirtti. Bahreyn’i “önemli bir müttefik” olarak tanımlayan ABD, Mısır, Tunus ve Libya gibi ülkelerde uzunca bir süre desteklediği veya temasta olduğu yönetimleri, kısa bir bocalama döneminden sonra yüz üstü bırakmış ve devrilmelerine yardımcı olmuştu.

Bu küçük Körfez ülkesinde ise, en belirgin özellik muhalefetin Şii olması. Ortadoğu’daki Şii ve dolayısıyla İran etkisini kırmak isteyen ABD için, işbirlikçi Sünni yönetime karşı ayaklanan Şiiler büyük bir sorun teşkil ediyor. Dahası, Şiilerin başarılı olduğu takdirde İran’ın bölgedeki etkisinin artmasından korkuluyor. Zaten El Halife yönetimi de, “İran ile işbirliği yaptıkları” gerekçesiyle Şii camilerine saldırıyor.

Cunningham, yönetimin şiddeti artırdığı bu ortamda, ABD’nin Bahreyn’deki rejimi daha ne kadar destekleyeceğini sorguluyor. Buna göre, özellikle Suriye ve Libya’da “insan hakları” şampiyonluğu yapan ABD açısından, artık aleni hale gelmeye başlayan Bahreyn yönetiminin baskı politikasının desteklenmesi, bir dış politika zaafiyeti oluşturuyor. Bu durumda, El Halife’nin iktidardan ayrılacağı fakat etkisinin devam edeceği bir tür “yumuşak geçiş” veya “makyajlı iktidar” gündeme gelmiş durumda. Zaten, El Halife de, oğullarından birinin yer aldığı bir geçiş hükümeti olması durumunda haklarından vazgeçebileceğini belirtiyor.

ABD basınında ‘işaret fişekleri’
600 binlik ülkede, nüfusun neredeyse yarısının sokaklara dökülmesi, Ortadoğu’da “halk hareketleri”ni desteklediğini iddia eden ABD açısından gerçek bir sorun teşkil ediyor. Bu noktada, Cunningham’ın dikkat çektiği husus önemli.

15 Eylül’de, ABD’nin önemli gazetelerinden The New York Times’ta Anthony Şadid imzasıyla yayınlanan bir yazıda Bahreyn’in diğer Körfez ülkelerine benzemediğinin altı çizilirken, ülkedeki etnik ve dini çeşitliliğe vurgu yapılarak, farklılıkların çok fazla bir arada yaşayamadığı belirtiliyor. Yazıdaki en önemli nokta ise, ABD için “başka yolların olduğunun” da vurgulanması.

Diğer yazı ise, 10 Eylül günü Washington Post’ta yer aldı. WP, rejimin kurtulamayacağını ve bu durumda bölgedeki diğer ülkelerin de istikrarsızlığa sürüklenme riskiyle karşı karşıya kalınabileceği vurgulanıyor. Bahreyn’in patlaması durumunda, ülkedeki “ABD çıkarlarının da tehlikeye düşeceğini” vurgulayan WP, Obama yönetiminin ülke üzerindeki “etkisini” kullanması gerektiğini söylüyor.

22 Eylül 2011 / sol.org.tr{jcomments on}